Standart bir vinç kancası her yük tipi için uygun değildir. Levha, bobin, rulo veya profil gibi özel geometrideki yükler için “below-the-hook” (kanca altı) olarak adlandırılan özel kaldırma aparatları geliştirilmiştir. Bu rehberde en yaygın kullanılan üç aparat tipini karşılaştırıyoruz.
C-Hook (C-Kanca)
Rulo (coil) şeklindeki yükleri, iç çapından değil dıştan kavrayarak taşımak için kullanılır. Özellikle çelik ve alüminyum rulo taşımacılığında tercih edilir. Yükün merkezi ağırlık dengesine göre tasarlanmalıdır.
Coil Lifter (Bobin Kaldırıcı)
Rulonun iç çapına giren bir mil veya kanca sistemi ile çalışır. C-Hook’a göre daha kompakt bir çözüm sunar ve rulo çapı değiştikçe ayarlanabilen modelleri mevcuttur.
Plate Clamp (Levha Kelepçesi)
Düz sac ve levhaları kenarlarından sıkıştırarak kaldırmak için kullanılır. Yatay taşıma için tasarlanan modeller ile dikey taşıma için tasarlanan modeller birbirinden farklıdır; yanlış tip seçimi levhanın kelepçeden kayarak düşmesine neden olabilir.
Karşılaştırma Tablosu
| Aparat | Yük Tipi | Ana Avantaj |
|---|---|---|
| C-Hook | Rulo/Coil (dıştan kavrama) | Farklı çaplara kolay uyum |
| Coil Lifter | Rulo/Coil (içten kavrama) | Kompakt, yüksek stabilite |
| Plate Clamp | Düz sac/levha | Hızlı bağlama, tek kişi ile kullanım |
Doğru Aparat Nasıl Seçilir?
Seçimde yükün ağırlığı, geometrisi, yüzey durumu (yağlı, paslı, hassas kaplamalı) ve taşıma sıklığı dikkate alınmalıdır. Her below-the-hook aparat, üzerinde belirtilen WLL (güvenli çalışma yükü) değerinin üzerinde kullanılmamalıdır.
Periyodik Kontrol
Below-the-hook aparatlar da kaldırma ekipmanı sınıfında değerlendirilir ve İş Ekipmanları Yönetmeliği kapsamında periyodik muayeneye tabidir. Kaynak dikişleri, kilitleme mekanizmaları ve aşınma noktaları düzenli kontrol edilmelidir.
Frequently Asked Questions
C-Hook ile Coil Lifter arasında hangisi daha güvenli?
Her ikisi de doğru seçildiğinde güvenlidir; tercih rulo çapının sabit ya da değişken olmasına, sahadaki alan kısıtlarına göre yapılır.
Plate clamp yanlış yönde kullanılırsa ne olur?
Yatay taşıma için tasarlanmış bir kelepçe dikey kaldırmada kullanılırsa levha kayarak düşebilir; bu nedenle kullanım yönü etiketine kesinlikle uyulmalıdır.